Mineral CRM • Ore CRM • Mining CRM • Environmental CRM

สารมาตรฐานแร่และสิ่งแวดล้อม สำหรับ XRF, ICP และงาน Mining QA/QC

สารมาตรฐานแร่ หรือ Mineral CRM / Ore CRM เป็นวัสดุอ้างอิงที่ใช้ควบคุมคุณภาพผลวิเคราะห์ของแร่ หิน ดิน ตะกอน Concentrate, Tailings และตัวอย่างทางธรณีวิทยา ขณะที่ Environmental CRM ครอบคลุมตัวอย่างดิน น้ำ น้ำเสีย ตะกอน Sludge, Dust และ Ash โดยการเลือก CRM/RM ที่เหมาะสมควรพิจารณา Matrix, Analyte, Concentration Range, Method และเครื่องมือ ร่วมกัน ไม่ใช่เลือกจากชื่อธาตุเพียงอย่างเดียว

CRM

สารมาตรฐานแร่ที่เหมาะสม ต้องใกล้กับ “แร่จริง” ที่ห้องแล็บกำลังวิเคราะห์

การวิเคราะห์แร่ไม่ได้ขึ้นอยู่กับค่าของ Element เพียงตัวเดียว แต่ยังได้รับอิทธิพลจากชนิดแร่ Mineralogy, Matrix, Grade, Sample Preparation และ Analytical Method

ตัวอย่างเช่น Gold Ore, Copper Ore, Tungsten Ore, Tin Ore, Iron Ore หรือ Rare Earth Mineral อาจต้องใช้ CRM ที่มีองค์ประกอบและช่วงความเข้มข้นแตกต่างกัน แม้จะวิเคราะห์ด้วยเครื่องมือ XRF หรือ ICP เหมือนกัน

ดังนั้นผู้ที่กำลัง ซื้อสารมาตรฐานแร่ ควรเลือกจาก Application จริงก่อนดู Catalog Number หรือราคา เพื่อให้ CRM ที่ซื้อสามารถใช้กับระบบ QA/QC ของห้องปฏิบัติการได้จริง

01

สารมาตรฐานแร่และสิ่งแวดล้อมคืออะไร

สารมาตรฐานแร่ หมายถึง Reference Material หรือ Certified Reference Material ที่มีองค์ประกอบหรือค่าของธาตุที่ทราบ และผลิตขึ้นสำหรับการใช้งานกับตัวอย่าง Mineral, Ore, Rock, Geological Material หรือวัสดุจากกระบวนการเหมือง

กลุ่ม Environmental CRM ทำหน้าที่ในลักษณะเดียวกัน แต่เน้นตัวอย่างเช่น Soil, Sediment, Water, Wastewater, Sludge, Ash และ Dust

วัสดุอ้างอิงเหล่านี้สามารถใช้เพื่อช่วยประเมิน Accuracy, Bias, Recovery, Method Performance, Calibration Verification และ Routine Quality Control ตามวัตถุประสงค์และข้อมูลที่ระบุใน Certificate

MINERAL CRM

Mineral / Ore CRM

สำหรับแร่ หิน Ore, Concentrate, Tailings และตัวอย่างจากกระบวนการเหมือง

GEO CRM

Geological Reference Material

สำหรับ Geological, Exploration, Rock, Soil และ Geochemical Analysis

ENV CRM

Environmental CRM

สำหรับ Soil, Sediment, Water, Wastewater, Sludge, Ash และ Dust

MINING CRM

Mining QA/QC CRM

สำหรับ Exploration, Grade Control, Laboratory Batch QC และ Process Monitoring

02

ทำไมงานเหมืองและวิเคราะห์แร่จึงต้องใช้ Mineral CRM

การตัดสินใจในงานเหมืองจำนวนมาก ขึ้นอยู่กับข้อมูลเชิงปริมาณขององค์ประกอบทางเคมี ตั้งแต่ Exploration ไปจนถึง Grade Control, Ore Processing และ Product Quality

หากผลวิเคราะห์มี Bias เพียงเล็กน้อย อาจส่งผลต่อการตีความ Grade, การแบ่ง Ore / Waste, การคำนวณ Resource หรือการควบคุมกระบวนการในระยะยาว

จึงนิยมใช้ Mining CRM เป็น Sample ที่ทราบค่า แทรกเข้าไปใน Batch การวิเคราะห์ เพื่อดูว่าระบบยังให้ผลอยู่ในช่วงที่ยอมรับได้หรือไม่

  • ตรวจสอบ Accuracy และ Bias ของ Laboratory Method
  • ติดตามความเสถียรของผลวิเคราะห์ระหว่าง Batch
  • ตรวจสอบ Digestion หรือ Fusion Recovery
  • ตรวจสอบ Matrix Effect ในงาน XRF
  • ตรวจสอบ Drift ของ Instrument
  • สร้าง Control Chart สำหรับ Mining QA/QC
  • ใช้ตรวจสอบปัญหาหลัง PT หรือ QC Failure
03

สารมาตรฐานแร่มีประเภทใดบ้าง

คำว่า Mineral CRM หรือ Ore CRM เป็นกลุ่มสินค้าที่กว้างมาก เพราะแต่ละแหล่งแร่มี Mineralogy, Grade และธาตุร่วมแตกต่างกัน

ประเภท CRMเหมาะกับงานสิ่งที่ควรตรวจ
Ore Grade CRMGrade Control และ Production Laboratoryช่วง Grade และ Major / Minor Elements
Geochemical CRMExploration และ Trace Element SurveyTrace Elements และ Detection Range
Concentrate CRMConcentrate และ Product QCHigh-grade Element และ Impurities
Tailings CRMProcess Control และ Recovery MonitoringResidual Grade และ Element Range
Polymetallic CRMแร่ที่มีหลายโลหะร่วมกันTarget Element + Associated Elements
Blank / Low-level CRMBackground และ Contamination ControlLow-level Certified / Reference Values
04

เลือกสารมาตรฐานแร่ตาม Commodity และแร่ที่ต้องวิเคราะห์

การสร้างระบบ Mining CRM ที่ดี ควรแยกตาม Commodity แทนการใช้ CRM ตัวเดียวครอบคลุมทุกแร่

Au

Gold CRM

เหมาะกับ Gold Ore, Exploration, Fire Assay, ICP และ QA/QC โดยควรดูระดับ Au และลักษณะ Ore Matrix

Cu

Copper CRM

สำหรับ Copper Ore, Porphyry, Polymetallic Ore และ Concentrate โดยพิจารณา Cu และธาตุร่วม

W

Tungsten CRM

สำหรับ W / WO₃, Skarn, Tungsten Ore และ Polymetallic Matrix ใช้กับ XRF และ ICP

Sn

Tin CRM

สำหรับ Tin Ore และระบบแร่ที่เกี่ยวข้อง โดยควรตรวจ Sn Range และ Associated Elements

REE

Rare Earth CRM

สำหรับ Rare Earth Elements และ Geochemical Exploration ที่ต้องวิเคราะห์ Multi-element

Fe

Iron / Industrial Mineral CRM

สำหรับ Iron Ore, Bauxite, Limestone และ Industrial Mineral ที่รายงาน Major Oxides

05

สารมาตรฐานสิ่งแวดล้อมครอบคลุม Matrix อะไรบ้าง

Environmental CRM มีความสำคัญกับงานตรวจวิเคราะห์ โลหะหนัก ธาตุปริมาณน้อย และสารปนเปื้อนในตัวอย่างสิ่งแวดล้อม

SOIL

Soil CRM

เหมาะกับ Heavy Metals, Contaminated Soil และ Environmental Monitoring

SEDIMENT

Sediment CRM

สำหรับ River, Marine, Industrial และ Geochemical Sediment

WATER

Water CRM

สำหรับ Drinking Water, Wastewater, Groundwater และ Surface Water

WASTE

Sludge / Ash / Dust CRM

สำหรับ Industrial Waste, Combustion Residue และ Environmental Compliance

สำหรับงาน Soil CRM โดยเฉพาะ APL มีหน้าข้อมูลสำหรับการวิเคราะห์โลหะหนักในดิน ซึ่งสามารถใช้เป็น Supporting Content ของ Environmental CRM Cluster ได้

อ่านเพิ่มเติม: Soil CRM สำหรับวิเคราะห์โลหะหนักในดิน

06

CRM สำหรับ XRF ควรเลือกอย่างไรในงานแร่

ผู้ที่ค้นหา สารมาตรฐาน XRF หรือ CRM สำหรับ XRF ควรให้ความสำคัญกับ Matrix Matching เป็นพิเศษ เพราะ XRF วิเคราะห์ตัวอย่างในรูปของแข็ง และผลได้รับอิทธิพลจาก Matrix, Mineralogy, Particle Size และรูปแบบการเตรียมตัวอย่าง

ในงานแร่ CRM สามารถใช้ร่วมกับ Laboratory XRF และ Handheld / Mining XRF เพื่อประเมิน Performance ของ Calibration หรือใช้เป็น QC Sample ตาม Workflow ที่กำหนด

การเตรียม Sampleสิ่งที่ควรพิจารณา
PowderParticle Size, Homogeneity และ Sample Cup Geometry
Pressed PelletBinder, Pressure, Surface และ Matrix Effect
Fused BeadFlux Ratio, Fusion Method และ Certified Oxides
Handheld XRFMoisture, Surface, Particle Size, Measurement Time และ Geometry
07

CRM สำหรับ ICP ในงานแร่ต่างจาก Calibration Solution อย่างไร

ผู้ที่ค้นหา CRM สำหรับ ICP ควรแยกความแตกต่างระหว่าง Solution Calibration Standard กับ Matrix CRM

CALIBRATION

Calibration Standard

ใช้สร้างความสัมพันธ์ระหว่าง Instrument Response กับ Concentration ของ Element

MATRIX CRM

Ore / Geological CRM

ใช้ตรวจสอบ Measurement Process ที่อาจครอบคลุมการเตรียม Sample, Fusion, Digestion, Dilution และ Instrument Measurement

ในงาน ICP-OES และ ICP-MS สิ่งสำคัญคือเลือก CRM ที่สัมพันธ์กับ Digestion Method และระดับ Concentration ที่ต้องการวิเคราะห์

วิธีเช่น Aqua Regia, Four-Acid Digestion, Peroxide Fusion หรือ Lithium Borate Fusion อาจให้ Recovery แตกต่างกัน ตาม Mineralogy ของ Sample ดังนั้น Certificate และ Method Information จึงต้องถูกตรวจสอบก่อนนำค่าไปใช้

08

สารมาตรฐานแร่ทองคำสำหรับ Fire Assay และ ICP

Gold CRM เป็นหนึ่งในกลุ่ม Mining CRM ที่ควรเลือกอย่างระมัดระวัง เพราะระดับ Au ในตัวอย่างอาจแตกต่างกันมาก ตั้งแต่ Geochemical Exploration Level จนถึง Ore Grade

สำหรับ Fire Assay ควรพิจารณา CRM ที่มี Matrix และระดับ Au ใกล้กับ Sample จริง รวมถึงตรวจดูว่าค่าที่ใช้ใน Certificate สัมพันธ์กับ Analytical Finish ที่ห้องแล็บใช้งานหรือไม่

  • Exploration / Low-level Gold CRM
  • Ore-grade Gold CRM
  • Gold + Base Metal CRM
  • Gold-bearing Polymetallic CRM
  • CRM สำหรับ Fire Assay QA/QC

ผู้ผลิต Mining CRM เช่น OREAS มีวัสดุอ้างอิงสำหรับ Gold, Copper-Gold, Polymetallic และ Geological Applications หลายระดับ ซึ่งควรเลือกจาก Matrix และ Grade ไม่ใช่เลือกจาก Commodity Name เพียงอย่างเดียว

09

วิธีเลือกสารมาตรฐานแร่ให้ตรงกับ Sample และ Method

หากต้องการให้ CRM สะท้อน Quality ของผลวิเคราะห์ได้จริง ควรตรวจสอบอย่างน้อย 7 ปัจจัย

ปัจจัยตัวอย่างเหตุผล
MatrixOre, Rock, Soil, Concentrate, Tailingsช่วยลดความแตกต่างจาก Matrix Effect
CommodityAu, Cu, W, Sn, Fe, REEกำหนดกลุ่ม CRM ที่ต้องค้นหา
AnalyteW, Au, Cu, Fe, Pb, Zn, REEต้องมีค่าที่เกี่ยวข้องกับงานจริง
ConcentrationBackground / Low Grade / Ore Grade / ConcentrateCRM ควรใกล้ Working Range
InstrumentXRF, ICP-OES, ICP-MS, AAS, Fire Assayเลือก Material ให้เหมาะกับ Analytical Technique
PreparationPellet, Fusion, Aqua Regia, 4-Acid DigestionSample Preparation มีผลต่อ Recovery
PurposeValidation, QC, Grade Control, Verificationกำหนดรูปแบบการใช้งาน CRM
10

ก่อนซื้อ Mineral CRM ต้องตรวจอะไรใน Certificate

Certificate ของ CRM เป็นส่วนหนึ่งของผลิตภัณฑ์ และควรตรวจให้ครบก่อนสั่งซื้อ โดยเฉพาะห้องปฏิบัติการที่ใช้ CRM สำหรับ Method Validation, Routine QC หรือ ISO/IEC 17025

  • Material และ Product Identification
  • Certified Value
  • Reference / Indicative Value หากมี
  • Associated Uncertainty
  • Metrological Traceability
  • Method of Characterization
  • Homogeneity Information
  • Stability Information
  • Minimum Sample Intake หากกำหนด
  • Storage Condition
  • Period of Validity
11

ตัวอย่าง Workflow การใช้ Mining CRM ในห้องแล็บ

1

เลือก CRM ให้ตรง Ore Matrix

กำหนด Commodity, Matrix, Grade และ Element ที่ต้องใช้ควบคุม

2

แทรก CRM ใน Sample Batch

กำหนด Frequency ตาม SOP และความเสี่ยงของงาน

3

เตรียม CRM ด้วย Workflow ที่ต้องการตรวจสอบ

เช่น Milling, Pellet, Fusion หรือ Digestion ตาม Routine Method

4

เปรียบเทียบผลกับ Target

ติดตาม Recovery, Bias หรือ Control Limit ตามระบบ QA/QC

5

สร้าง Control Chart

ดู Trend, Shift และ Drift ของ Method ในระยะยาว

6

Investigate เมื่อ CRM Out of Control

ตรวจ Sample Preparation, Reagent, Calibration, Instrument และ Calculation ก่อน Release ผล

12

ตัวอย่างการเลือกสารมาตรฐานแร่และสิ่งแวดล้อมในงานจริง

ตัวอย่างที่ 1 — Iron Ore วิเคราะห์ด้วย XRF

ห้องแล็บต้องการวิเคราะห์ Fe, SiO₂, Al₂O₃, CaO, MgO, P และ S ใน Iron Ore ควรเลือก Ore CRM ที่มี Major Oxide Profile และ Matrix ใกล้กับ Sample จริง รวมถึงเหมาะกับ Pressed Pellet หรือ Fused Bead Method ที่ใช้งาน

ตัวอย่างที่ 2 — Tungsten Ore วิเคราะห์ W / WO₃

ควรเลือก Tungsten CRM ที่มี W หรือ WO₃ อยู่ใกล้ Grade ของตัวอย่าง และตรวจธาตุร่วมที่สำคัญ เช่น Mo, Bi, Sn หรือ Fe ตามลักษณะของแหล่งแร่

ตัวอย่างที่ 3 — Soil Heavy Metals ด้วย ICP-MS

หากต้องวิเคราะห์ Pb, Cd, As, Cr, Cu, Zn และ Ni ควรเลือก Soil CRM ที่มีระดับธาตุใกล้กับ Sample และตรวจสอบ Digestion Method ที่ใช้ Characterize Material

ตัวอย่างที่ 4 — Gold Ore สำหรับ Fire Assay

ควรเลือก Gold CRM ให้ใกล้กับ Au Grade และ Matrix ของ Ore รวมถึงเลือก CRM หลายระดับ หากต้องควบคุมทั้ง Low Grade และ Ore Grade

ตัวอย่างที่ 5 — PT หรือ QC Failure

หากผล PT หรือ Routine QC ออกนอกเกณฑ์ CRM ที่เหมาะสมสามารถช่วยตรวจสอบได้ว่า ความผิดปกติอาจเกี่ยวข้องกับ Digestion, Fusion, Calibration, Instrument Drift, Contamination หรือ Calculation

13

ต้องการซื้อสารมาตรฐานแร่ ควรส่งข้อมูลอะไรเพื่อขอราคา

สำหรับผู้ที่กำลังค้นหา ซื้อสารมาตรฐานแร่, Ore CRM Thailand, Mining CRM Thailand, CRM วิเคราะห์แร่, CRM สำหรับ XRF หรือ CRM สำหรับ ICP ไม่จำเป็นต้องทราบ Catalog Number ก่อนติดต่อ

ข้อมูลต่อไปนี้จะช่วยให้คัดเลือก CRM ได้เร็วและตรงกับงานมากขึ้น

ข้อมูลที่ควรส่งตัวอย่าง
Commodity / MatrixGold Ore, Copper Ore, Tungsten, Soil, Sediment
Target AnalyteAu, Cu, W, Sn, Pb, Zn, REE
Concentration Rangeppm, mg/kg, wt.% หรือ Grade โดยประมาณ
InstrumentXRF, ICP-OES, ICP-MS, AAS, Fire Assay
Preparation / MethodFusion, Pellet, Aqua Regia, Four Acid
PurposeExploration, Grade Control, Validation, Routine QC
Current CRMCertificate หรือ Part Number เดิม
Quantityจำนวน / Pack Size ที่ต้องการ
14

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับสารมาตรฐานแร่และ Mining CRM

สารมาตรฐานแร่คืออะไร?

สารมาตรฐานแร่คือ Reference Material หรือ Certified Reference Material สำหรับตัวอย่าง Ore, Mineral, Rock หรือ Geological Material ใช้เป็นวัสดุอ้างอิงในงานวิเคราะห์แร่ และ Mining QA/QC

Mineral CRM กับ Ore CRM ต่างกันหรือไม่?

ทั้งสองคำมักใช้เรียกวัสดุอ้างอิง สำหรับงานแร่และธรณีวิทยา แต่ Ore CRM มักเน้นวัสดุที่สัมพันธ์กับแร่หรือ Ore Grade ขณะที่ Mineral / Geological CRM อาจครอบคลุม Rock, Soil และ Geochemical Material กว้างกว่า

ซื้อสารมาตรฐานแร่ต้องทราบรุ่นก่อนหรือไม่?

ไม่จำเป็น สามารถส่ง Commodity, Matrix, Target Element, Concentration Range, Method และ Instrument ให้ทีมงานช่วยค้นหาได้

CRM สำหรับ XRF ควรเลือกอย่างไร?

ควรเลือก Matrix ให้ใกล้กับ Sample จริง ตรวจ Element หรือ Oxide ที่ต้องรายงาน และพิจารณาวิธีเตรียม Sample เช่น Powder, Pressed Pellet หรือ Fused Bead

CRM สำหรับ ICP ต้องดูอะไร?

ควรดู Matrix, Digestion / Fusion Method, Analyte และ Concentration Range รวมถึงตรวจว่าค่าที่ต้องการใช้ มีสถานะเหมาะสมใน Certificate

OREAS CRM เหมาะกับงานอะไร?

OREAS เป็นกลุ่ม Certified Reference Materials สำหรับ Mining, Exploration, Ore Grade Control, XRF, ICP และ Fire Assay โดยควรเลือกรุ่นตาม Ore Matrix, Commodity และ Grade ของตัวอย่างจริง

GSJ Reference Materials เหมาะกับงานอะไร?

GSJ Reference Materials เหมาะกับงาน Geological, Rock, Soil, Sediment และ Geochemical Analysis โดยต้องเลือกรุ่นตาม Matrix, Analyte และ Analytical Method

ใช้ Soil CRM แทน Ore CRM ได้ไหม?

ไม่ควรใช้แทนโดยอัตโนมัติ หาก Matrix แตกต่างกันมาก เพราะ Matrix Effect และองค์ประกอบพื้นฐาน อาจทำให้ CRM ไม่สะท้อน Sample จริง

Mining CRM Thailand ขอราคาอย่างไร?

ส่ง Matrix หรือ Commodity, Target Element, Grade, Instrument, Method, วัตถุประสงค์ และจำนวนที่ต้องการ ให้ Alpha Prime Lab ช่วยคัดเลือก และจัดทำใบเสนอราคา

15

ขอราคา Mineral CRM, Ore CRM และ Environmental CRM

MINERAL & ENVIRONMENTAL CRM

กำลังหาสารมาตรฐานสำหรับแร่ XRF หรือ ICP?

หากคุณกำลังค้นหา สารมาตรฐานแร่, สารมาตรฐานแร่และสิ่งแวดล้อม, Mineral CRM, Ore CRM, Mining CRM, Geological Reference Material, Environmental CRM, CRM สำหรับ XRF หรือ CRM สำหรับ ICP Alpha Prime Lab สามารถช่วยคัดเลือก Reference Material ตาม Requirement ของงานได้

รองรับ Application เช่น Gold, Copper, Tungsten, Tin, Iron Ore, Rare Earth, Soil, Sediment, Water, Exploration, Grade Control, XRF, ICP-OES, ICP-MS และ Fire Assay

เพื่อให้ค้นหาได้เร็ว กรุณาส่ง Matrix / Commodity + Target Element + Concentration Range + Instrument + Method + Purpose

ส่ง Requirement เพื่อขอราคา Mineral CRM / Mining CRM

สร้างความเชื่อมั่นให้ห้องปฏิบัติการ ด้วยมาตรฐานการสอบกลับได้
คัดลอกลิงก์เรียบร้อยแล้ว